Αρθρογραφία
Νέα Σμύρνη: Όχι, Δεν Είναι «Ο Καλύτερος Δήμος» — Τα Επίσημα Στοιχεία Αδειάζουν Το Αφήγημα Κουτελάκη
Αν ακούσει κανείς μόνο τη δημοτική αρχή του Κουτελάκη, θα νομίσει ότι στη Νέα Σμύρνη όλα δουλεύουν ρολόι, ότι ο δήμος πετάει, ότι οι υπηρεσίες απογειώνονται και ότι ο δήμαρχος μαζί με την πολιτική παρέα του έχουν μετατρέψει την πόλη σε υπόδειγμα αυτοδιοικητικής αριστείας. Μόνο που υπάρχει ένα μικρό πρόβλημα: τα επίσημα στοιχεία δεν συμμετέχουν σε αυτή την παράσταση. Γιατί όταν ανοίξει κανείς τους συγκριτικούς πίνακες και αφήσει στην άκρη τα λόγια, η Νέα Σμύρνη δεν βγαίνει πρώτη, δεν βγαίνει κορυφαία, δεν βγαίνει καν ιδιαίτερα πειστική ως «πρότυπο». Βγαίνει με συνολικό δείκτη 0,44, δηλαδή με μια επίδοση που περισσότερο θυμίζει δήμο μέσης ταχύτητας με αρκετές τρύπες, παρά δήμο-βιτρίνα που δικαιούται να κορδώνεται. Για να μην μπερδευόμαστε με τους αριθμούς, ο «Συνολικός Δείκτης» δεν είναι μια τυχαία βαθμολογία, αλλά ένας σταθμισμένος μέσος όρος. Φαντάσου τον σαν μια συνταγή: για να βγει το τελικό αποτέλεσμα (ο συνολικός βαθμός του δήμου), το σύστημα δεν μετράει τα πάντα το ίδιο. Δίνει «βάρος» (ποσοστό) σε κάθε τομέα ανάλογα με τη σημασία του. Για παράδειγμα, η Οικονομική Λειτουργία παίζει τον μεγαλύτερο ρόλο (μετράει για το 16% της τελικής βαθμολογίας), ενώ ο Ψηφιακός Μετασχηματισμός μετράει για 7%. Οι υπόλοιποι βασικοί τομείς (όπως η Κοινωνική Προστασία, η Βιώσιμη Κινητικότητα, τα Απορρίμματα κ.λπ.) έχουν όλοι από 11%. Με αυτόν τον τρόπο, ο τελικός βαθμός ενός δήμου δεν δείχνει μόνο πόσο «ενεργός» είναι, αλλά πόσο ισορροπημένα μοιράζει τις δυνάμεις του στις υπηρεσίες που πραγματικά επηρεάζουν τη ζωή μας. Κι εκεί ακριβώς χαλάει το επικοινωνιακό παραμύθι: όταν ο πίνακας σε προσγειώνει, το Facebook δεν αρκεί για να σε ξανασηκώσει.
Δεν το λέει «κάποιος κακόπιστος» — το λέει το ίδιο το κρατικό εργαλείο
Για να μην αρχίσουν πάλι τα γνωστά περί «εμπάθειας», «αντιπολίτευσης» και «κακοπροαίρετης ανάγνωσης», ας ξεκαθαριστεί το βασικό. Η σύγκριση δεν πατάει σε φήμες, ούτε σε κουβέντες καφενείου, ούτε σε ένα ακόμα πολιτικό μπραντεφέρ του τοπικού μικρόκοσμου. Πατάει στο υλικό του Κόμβου Παρακολούθησης Επιδόσεων Τοπικής Αυτοδιοίκησης, δηλαδή σε επίσημο πλαίσιο που παραπέμπει στο deiktesota.gov.gr και χρησιμοποιεί στοιχεία με έτος αναφοράς το 2024 από κρατικές και διοικητικές πηγές. Στο ίδιο το έγγραφο αναφέρονται πηγές όπως το myschool, το akatharista.apps.gov.gr και άλλα θεσμικά μητρώα, πράγμα που σημαίνει ότι εδώ δεν έχουμε μια «άποψη», αλλά δεδομένα που έχουν συλλεχθεί, ταξινομηθεί και παρουσιαστεί μέσα από κρατική μεθοδολογία. Με απλά λόγια, όποιος ενοχλείται από το συμπέρασμα, δεν τα βάζει με τον συντάκτη αυτού του κειμένου αλλά με τους ίδιους τους πίνακες που ανέβασε το επίσημο σύστημα.
Η μεθοδολογία τους χαλάει το «κόλπο» της επιλεκτικής προβολής
Εδώ βρίσκεται και η ουσία που συνήθως θάβεται κάτω από τα «Δελτία Τύπου επιτυχιών». Η μεθοδολογία δεν είναι φτιαγμένη για να παίρνεις έναν δείκτη που σε βολεύει, να τον κάνεις σημαία και να σφυρίζεις αδιάφορα για όλα τα υπόλοιπα. Το σύστημα δουλεύει με επιμέρους πεδία, με συγκριτική αξιολόγηση, με ταξινόμηση σε Q1, Q2, Q3 και Q4, αλλά και με ειδικές ενδείξεις όπως K1, K2, K3 και X0, ώστε να αποτυπώνει πιο σύνθετα την πραγματική εικόνα κάθε δήμου. Αυτό σημαίνει ότι μπορείς να είσαι καλός στα οικονομικά, μέτριος στην κινητικότητα, αδύναμος στον πολιτισμό, χαμηλά στην καθαριότητα και πίσω στον ψηφιακό μετασχηματισμό — και στο τέλος να φαίνεται η αλήθεια του συνόλου, όχι η προπαγάνδα του αποσπάσματος. Για να το καταλάβει ο καθένας, σκέψου τους δήμους σαν να συμμετέχουν σε έναν διαγωνισμό. Το σύστημα χωρίζει όλους τους δήμους της χώρας σε 4 ίσες ομάδες (τεταρτημόρια) ανάλογα με το πόσο καλά τα πάνε:
Q1: Είναι η «πρώτη ομάδα», δηλαδή το 25% των δήμων με τις καλύτερες επιδόσεις.
Q2: Είναι το δεύτερο 25% — εκείνοι που βρίσκονται πάνω από τον μέσο όρο, αλλά δεν έφτασαν την κορυφή.
Q3: Είναι το τρίτο 25%, δηλαδή δήμοι που βρίσκονται κάτω από τον μέσο όρο.
Q4: Είναι η «τελευταία ομάδα», το 25% των δήμων με τα χαμηλότερα σκορ.
Επιπλέον, οι δήμοι με τις τρεις (3) καλύτερες επιδόσεις σε επίπεδο κατηγορίας δήμου επισημαίνονται με την ένδειξη Κ1, Κ2 και Κ3 (σαν τα μετάλλια των νικητών), ενώ το X0 σημαίνει ότι δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία για να βγει βαθμολογία. Με λίγα λόγια, είναι σαν μια βαθμολογία στο σχολείο: το Q1 είναι το «άριστα», ενώ το Q4 είναι το «κάτω από τη βάση». Όσο για τα Κ, είναι η διάκριση των πρωταθλητών. Έτσι, όταν βλέπεις έναν δήμο να είναι στο Q4, σημαίνει ότι βρίσκεται στην τελευταία σειρά της λίστας, όση «διαφήμιση» κι αν κάνει η δημοτική αρχή για το αντίθετο.
Με αυτή τη λογική ακριβώς εκτίθεται η Νέα Σμύρνη: όχι γιατί είναι κακή σε όλα, αλλά γιατί δεν μπορεί να κρυφτεί πίσω από δύο-τρεις βολικές επιδόσεις όταν το συνολικό σώμα των δεδομένων τη διαψεύδει. Τα στοιχεία που παρατίθενται αφορούν το 2024, δηλαδή τη χρονική στιγμή της μεταβίβασης της δημοτικής εξουσίας από τον Τζουλάκη στον Κουτελάκη. Αυτό σημαίνει ότι τυχόν μεταβολές σε επιμέρους δείκτες από τότε και μετά μπορεί να υπάρχουν, αλλά δεν δικαιολογούν ούτε θριαμβολογίες ούτε εύκολες αποδόσεις ευθυνών σε ένα μόνο πρόσωπο. Η πιο ασφαλής και ταυτόχρονα πιο αιχμηρή ανάγνωση είναι ότι η Νέα Σμύρνη δεν προέκυψε ξαφνικά προβληματική ή ξαφνικά επιτυχημένη· οι αδυναμίες της είναι βαθύτερες, δομικές και διαχρονικές, και τα επίσημα συγκριτικά δεδομένα δεν επιτρέπουν να παρουσιαστεί ως η καλύτερη πόλη του δείγματος.
Γιατί αυτοί οι δήμοι είναι οι σωστοί για σύγκριση
Η εύκολη υπεκφυγή σε τέτοιες περιπτώσεις είναι μία: «μα εμείς δεν συγκρινόμαστε με αυτούς». Μόνο που εδώ οι πίνακες έχουν φτιάξει ακριβώς το αντίθετο πλαίσιο: ομάδες δήμων που μοιάζουν με τη Νέα Σμύρνη σε κρίσιμα χαρακτηριστικά, ώστε η σύγκριση να είναι δίκαιη και όχι αυθαίρετη. Άλλοι μπαίνουν δίπλα της επειδή έχουν παρόμοιο πληθυσμό, άλλοι επειδή έχουν παρόμοια μικρή έκταση και άλλοι επειδή έχουν κοντινή υψηλή πυκνότητα πληθυσμού, δηλαδή περίπου τα ίδια αστικά βάρη και τις ίδιες πιέσεις καθημερινότητας. Επομένως δεν υπάρχει το άλλοθι του «είμαστε ξεχωριστή περίπτωση»· η Νέα Σμύρνη κρίνεται απέναντι σε δήμους που πράγματι σηκώνουν συγκρίσιμες συνθήκες. Κι όταν ακόμη και σε αυτό το φιλτραρισμένο, λογικό πεδίο αναμέτρησης δεν μπορεί να βγει μπροστά, τότε το πρόβλημα δεν είναι η σύγκριση αλλά το παραμύθι που της φόρεσαν.
Στους πληθυσμιακά όμοιους δήμους δεν υπάρχει δικαιολογία
Η Νέα Σμύρνη εμφανίζεται με 72.853 κατοίκους. Δηλαδή είναι σχεδόν δίπλα στην Καλαμάτα με 72.906, στην Κηφισιά με 72.878, στην Πυλαία-Χορτιάτη με 72.384 και στο Αμαρούσιο με 71.830. Αυτό σημαίνει ότι δεν μιλάμε για συγκρίσεις με εντελώς άλλες κλίμακες, αλλά για δήμους που σηκώνουν περίπου αντίστοιχο πληθυσμιακό βάρος. Όταν λοιπόν μέσα σε αυτή την ομάδα η Νέα Σμύρνη δεν αναδεικνύεται ως η καλύτερη συνολικά, τότε καταρρέει και το επιχείρημα ότι «εμείς έχουμε πολύ διαφορετικές ανάγκες». Όχι, οι ανάγκες είναι συγκρίσιμες· αυτό που δεν είναι συγκρίσιμο είναι η απόσταση ανάμεσα στην προπαγανδιστική αυτοπροβολή και στην πραγματική επίδοση.
Στους δήμους ίδιας μικρής έκτασης θα έπρεπε να διαπρέπει — αλλά δεν διαπρέπει
Η Νέα Σμύρνη έχει έκταση μόλις 4 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Στην ίδια χωρική κατηγορία βρίσκονται το Γαλάτσι, η Νέα Ιωνία, η Λυκόβρυση-Πεύκη και η Νέα Φιλαδέλφεια-Νέα Χαλκηδόνα, που κινούνται επίσης στα 4 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Εδώ η σύγκριση είναι ακόμη πιο οδυνηρή για τη δημοτική αρχή, γιατί ένας τόσο μικρός χωρικά δήμος έχει θεωρητικά πλεονέκτημα στη διαχείριση: μικρότερες αποστάσεις, συγκεντρωμένο αστικό ιστό, λιγότερη γεωγραφική διασπορά υπηρεσιών. Άρα αν δεν μπορείς να ξεχωρίσεις διοικητικά ούτε σε μια τόσο συμπαγή πόλη, τότε ποιο ακριβώς είναι το «θαύμα» που κάθε λίγο επιχειρείται να πουληθεί στους δημότες; Η μικρή έκταση θα έπρεπε να είναι ατού· στους πίνακες όμως δεν μετατρέπεται σε σαφή υπεροχή.
Η πυκνότητα κάνει τα προβλήματα πιο ορατά και τις δικαιολογίες πιο αδύναμες
Η Νέα Σμύρνη έχει πυκνότητα 18.213 κατοίκους ανά τετραγωνικό χιλιόμετρο. Δηλαδή κινείται πολύ κοντά στην Καλλιθέα με 19.523, πάνω από τη Δάφνη-Υμηττό με 16.943 και πάνω από τη Νέα Ιωνία με 16.153. Σε τέτοιους δήμους δεν κρύβεται τίποτα εύκολα: η καθαριότητα φαίνεται, η στάθμευση φαίνεται, η πίεση στον δημόσιο χώρο φαίνεται, η μετακίνηση φαίνεται, η έλλειψη σχεδιασμού φαίνεται. Η πυκνότητα λοιπόν δεν είναι μια ουδέτερη στατιστική υποσημείωση αλλά ένας καθημερινός πολλαπλασιαστής των προβλημάτων. Κι αν ένας τόσο πυκνός δήμος θέλει να παρουσιάζεται ως μοντέλο, θα έπρεπε να είναι εμφανώς καλύτερος εκεί που ο δημότης ταλαιπωρείται κάθε μέρα — όχι να βγάζει μετριότητες και χαμηλές βαθμολογίες σε βασικά πεδία.
Το δημογραφικό αποτύπωμα δεν μοιάζει με αφήγηση αστικής ακμής
Στα δημογραφικά στοιχεία η Νέα Σμύρνη εμφανίζεται με 65.593 ενεργούς δημότες, 266 γεννήσεις και 719 θανάτους. Δεν χρειάζεται κανείς ιδιαίτερη ανάλυση για να καταλάβει τι σημαίνει αυτό: μια πόλη όπου το φυσικό ισοζύγιο είναι καθαρά αρνητικό. Στο ίδιο δείγμα η Καλλιθέα έχει 393 γεννήσεις και 973 θανάτους, η Καλαμάτα 412 και 702, η Κηφισιά 342 και 665, άρα η Νέα Σμύρνη δεν αποτελεί κάποια φωτεινή εξαίρεση αλλά συμμετέχει σε μια ζώνη έντονης δημογραφικής πίεσης. Αυτό από μόνο του δεν είναι μομφή, αλλά είναι ένας δείκτης που προσγειώνει το εύκολο αφήγημα της «πόλης που πάει μπροστά». Γιατί μια πόλη που θέλει να μοιάζει αυτάρεσκα ευημερούσα οφείλει τουλάχιστον να κοιτάζει και αυτά τα νούμερα, όχι μόνο τις κορδέλες, τις γιορτές και τις φωτογραφίες.
Ο συνολικός δείκτης είναι η απάντηση σε όλη την επικοινωνιακή φούσκα
Πάμε λοιπόν στο πιο απλό και πιο αμείλικτο σημείο: ο συνολικός δείκτης της Νέας Σμύρνης είναι 0,44. Στην ίδια σύγκριση εμφανίζονται δήμοι με 0,53, 0,58, 0,46 και 0,47, δηλαδή περιπτώσεις που ξεπερνούν τη Νέα Σμύρνη στο γενικό αποτύπωμα. Αυτό σημαίνει ότι όσο κι αν η δημοτική αρχή επιμένει να πουλάει υπεροχή, οι ίδιοι οι αριθμοί τη στέλνουν πιο χαμηλά από όσο θα ήθελε να παραδεχτεί. Ναι, υπάρχουν και χειρότερες περιπτώσεις στον πίνακα· αλλά ο ισχυρισμός δεν ήταν ποτέ ότι η Νέα Σμύρνη «δεν είναι η χειρότερη». Ο ισχυρισμός που καλλιεργείται πολιτικά είναι ότι είναι περίπου πρότυπη — και αυτό ακριβώς είναι που δεν αποδεικνύεται πουθενά από τα επίσημα στοιχεία.
Οικονομική λειτουργία: ναι, εδώ πάει καλά — αλλά δεν σώζεται έτσι η συνολική εικόνα
Η καλύτερη επίδοση της Νέας Σμύρνης είναι στην Οικονομική Λειτουργία, όπου καταγράφει 0,74. Είναι μια καλή βαθμολογία και θα ήταν ανόητο να το αρνηθεί κανείς. Όμως ακόμη και εδώ δεν μιλάμε για αδιαμφισβήτητη απογείωση, αφού στον ίδιο συγκριτικό ορίζοντα εμφανίζονται και τιμές όπως 0,79, 0,75 και 0,73. Άρα η Νέα Σμύρνη είναι δυνατή, αλλά όχι ανεπανάληπτη. Και το βασικότερο: όταν είσαι καλός στα οικονομικοδιοικητικά αλλά χαμηλά σε πολιτισμό, απορρίμματα, αδέσποτα και ψηφιακή λειτουργία, τότε το πρόβλημα δεν είναι αν «έχεις ένα δυνατό χαρτί»· το πρόβλημα είναι ότι δεν καταφέρνεις να το μετατρέψεις σε συνολική ποιότητα πόλης.
Βιώσιμη κινητικότητα: ούτε κατάρρευση, ούτε λόγος για χειροκρότημα
Στη Βιώσιμη Κινητικότητα η Νέα Σμύρνη γράφει 0,41. Αυτός είναι ο κλασικός δείκτης που δεν επιτρέπει ούτε πανικό ούτε πανηγύρι. Είναι μια μέση επίδοση, από εκείνες που δείχνουν ότι η πόλη δεν έχει λυγίσει πλήρως αλλά σίγουρα δεν έχει βρει και τη φόρμουλα που θα τη βάλει μπροστά. Σε ένα τόσο πυκνό αστικό περιβάλλον, όπου ο δημότης ζει κάθε μέρα το κυκλοφοριακό στρίμωγμα, την έλλειψη χώρου, τις δυσκολίες πρόσβασης και τη σύγκρουση αυτοκινήτου-πεζού-γειτονιάς, το 0,41 είναι πιο βαρύ από όσο φαίνεται. Δεν είναι απλώς μια μεσαία βαθμολογία· είναι η απόδειξη ότι ένας κρίσιμος τομέας καθημερινότητας παραμένει χωρίς καθαρή υπεροχή, παρά τη μόνιμη πολιτική διάθεση να παρουσιαστεί ως επιτυχία.
Πολιτιστικές υποδομές: εδώ το αφήγημα δέχεται κανονικό χαστούκι
Στις Πολιτιστικές Υποδομές η Νέα Σμύρνη βγάζει 0,16. Αυτό δεν είναι απλώς χαμηλό, είναι πολιτικά προσβλητικό για όλο το στημένο αφήγημα μιας πόλης που χρόνια τώρα πουλάει ιστορία, πολιτισμική ταυτότητα και ένα αίσθημα ανωτερότητας μέσα στον νότιο αστικό χάρτη. Όταν ο επίσημος πίνακας σού γράφει 0,16, ενώ αλλού βλέπεις 0,20, 0,44, 0,59 ή 0,69, δεν μπορείς να βγαίνεις με ύφος «πρωταγωνιστή» και να ζητάς χειροκρότημα. Εδώ δεν μιλάμε για τεχνικό ψεγάδι αλλά για ουσιαστική ένδειξη υστέρησης σε έναν τομέα που η Νέα Σμύρνη θα έπρεπε να θεωρεί σχεδόν φυσικό της πλεονέκτημα. Αντί γι’ αυτό, οι αριθμοί λένε ότι πίσω από τη ρητορική του πολιτισμού κρύβεται μια επίδοση που μόνο ως αδύναμη μπορεί να περιγραφεί.
Διαχείριση απορριμμάτων: εκεί που κρίνεται η πόλη στο πεζοδρόμιο
Στη Διαχείριση Απορριμμάτων η Νέα Σμύρνη είναι στο 0,25. Εδώ η πραγματικότητα είναι ωμή, γιατί τα σκουπίδια δεν τα σώζει το branding, ούτε τα εξαφανίζει η αυτοϊκανοποίηση της διοίκησης. Ο δείκτης αυτός αφορά ένα από τα πιο καθημερινά τεστ αξιοπιστίας ενός δήμου: αν ο δρόμος, η γειτονιά και ο δημόσιος χώρος δίνουν αίσθηση στοιχειώδους φροντίδας ή αίσθηση μόνιμης προχειρότητας. Όταν άλλες επιδόσεις στο ευρύτερο συγκριτικό περιβάλλον ανεβαίνουν σε 0,40, 0,44 ή 0,51, το 0,25 δεν μοιάζει με «λεπτομέρεια» αλλά με καθαρή υστέρηση. Και επειδή ο δημότης τον δήμο τον κρίνει πρώτα από ό,τι βλέπει στη γειτονιά του και μετά από ό,τι διαβάζει στα φυλλάδια, αυτή η χαμηλή βαθμολογία έχει πολύ μεγαλύτερη πολιτική σημασία από όσο θα ήθελε να παραδεχτεί η διοίκηση.
Προσχολική αγωγή και ΚΔΑΠ: μια καλή περιοχή, όχι όμως συγχωροχάρτι για όλα τα υπόλοιπα
Στην Προσχολική Αγωγή και τα ΚΔΑΠ η Νέα Σμύρνη πετυχαίνει 0,67. Είναι μια από τις καλές της επιδόσεις και εδώ πράγματι μπορεί να ειπωθεί ότι ο δήμος εμφανίζει καλύτερη εικόνα. Όμως ούτε αυτή η κατηγορία προσφέρει δικαίωμα για θριαμβολογία, αφού στο ίδιο συγκριτικό πλαίσιο υπάρχουν και επιδόσεις όπως 0,83 ή 1,00 σε άλλους δήμους. Άρα η Νέα Σμύρνη δεν είναι αμελητέα αλλά ούτε μοναδική ή αξεπέραστη. Κυρίως όμως, δεν μπορείς να παίρνεις ένα 0,67 σε μια κατηγορία, να το κάνεις αφίσα, και να κάνεις ότι δεν υπάρχουν δίπλα το 0,16, το 0,25 και το 0,15 άλλων κρίσιμων πεδίων. Αυτό δεν λέγεται απολογισμός, λέγεται επιλεκτική διαφήμιση.
Κοινωνική προστασία: ναι, εδώ έχεις επιχείρημα — όχι όμως τελικό αθωωτικό
Στην Κοινωνική Προστασία η Νέα Σμύρνη φτάνει το 0,72. Καλό σκορ, σοβαρό σκορ, και ένα από τα λίγα σημεία όπου η δημοτική αρχή έχει βάση να πει ότι δεν είναι όλα αρνητικά. Αλλά και πάλι, το πρόβλημα είναι η αναλογία και όχι η απομόνωση του αριθμού. Γιατί όταν μέσα στο ίδιο περιβάλλον υπάρχουν και επιδόσεις ακόμη ψηλότερες, όπως 0,83 ή 1,00, η Νέα Σμύρνη δεν μπορεί να μιλά σαν να έχει ανακαλύψει τον τροχό της κοινωνικής πολιτικής. Έχει ένα ισχυρό πεδίο, σωστά· όμως ένα ισχυρό πεδίο δεν ακυρώνει τις πολλές αδυναμίες που τη ρίχνουν συνολικά στο 0,44. Αντίθετα, τις κάνει πιο εκνευριστικές, γιατί δείχνει ότι δυνατότητα υπήρχε — απλώς δεν υπήρξε η ίδια συνέπεια παντού.
Πολιτική προστασία: η λέξη «μέτριο» ταιριάζει περισσότερο από κάθε μεγαλόστομη περιγραφή
Στην Πολιτική Προστασία η Νέα Σμύρνη βρίσκεται στο 0,44. Ούτε ντροπιαστικό, ούτε αξιέπαινο, ούτε πρωτοποριακό. Είναι η κλασική επίδοση που λέει «υπάρχουμε, αλλά δεν εντυπωσιάζουμε». Σε ένα πεδίο όμως που τα τελευταία χρόνια έχει αποκτήσει τεράστιο βάρος, από φυσικές καταστροφές μέχρι ζητήματα ετοιμότητας και διαχείρισης κρίσεων, η μετριότητα δεν είναι ακριβώς προσόν για να την κορνιζάρεις. Είναι απλώς μια υπενθύμιση ότι και εδώ η Νέα Σμύρνη δεν ξεχωρίζει αρκετά ώστε να στηρίξει το μεγάλο αφήγημα που της χτίζουν.
Αδέσποτα ζώα συντροφιάς: εκεί που φαίνεται αν υπάρχει μηχανή ή μόνο δημόσιες σχέσεις
Στα Αδέσποτα Ζώα Συντροφιάς η Νέα Σμύρνη γράφει μόλις 0,15. Αυτό είναι από τα πιο χαμηλά και πιο εκτεθειμένα σημεία της συνολικής εικόνας της. Γιατί εδώ δεν μιλάμε για μια αφηρημένη πολιτική, αλλά για έναν δείκτη που ακουμπά καθημερινές υποχρεώσεις του δήμου, οργάνωση, φροντίδα, προγραμματισμό και σοβαρότητα απέναντι σε ένα πεδίο που πια αξιολογείται έντονα από την κοινωνία. Όταν αλλού εμφανίζονται τιμές όπως 0,35, 0,37, 0,44, 0,50 ή 0,72, τότε το 0,15 δεν μακιγιάρεται. Είναι κακή επίδοση, τελεία. Και όταν ένας δήμος θέλει να πλασάρεται ως σύγχρονος, αλλά σε τέτοιους δείκτες μένει τόσο πίσω, τότε αποκαλύπτεται πόσο μεγάλο είναι το χάσμα ανάμεσα στην εικόνα που εκπέμπει και στη διοικητική του ικανότητα.
Ψηφιακός μετασχηματισμός: πολλή βιτρίνα, λίγη ουσία
Στον Ψηφιακό Μετασχηματισμό η Νέα Σμύρνη έχει 0,25. Για έναν σημερινό αστικό δήμο, αυτό είναι χαμηλό. Και είναι ακόμη πιο αποκαλυπτικό αν σκεφτεί κανείς πόσο εύκολο είναι για κάθε διοίκηση να φτιάξει μια φανταχτερή εικόνα «εκσυγχρονισμού» με λίγες παρουσιάσεις, κάποιες εξαγγελίες και μερικές ψηφιακές λέξεις-κλειδιά. Ο δείκτης όμως δεν ασχολείται με τη βιτρίνα· ασχολείται με το αν η λειτουργία αποδίδει. Κι όταν υπάρχουν αλλού τιμές όπως 0,45, 0,55, 0,60 ή 0,65, το 0,25 της Νέας Σμύρνης δείχνει ότι η πολυδιαφημισμένη «σύγχρονη πόλη» παραμένει αρκετά πίσω από ό,τι θα περίμενε κανείς. Με δυο λόγια: αν αυτό λέγεται ψηφιακή πρωτοπορία, τότε μάλλον η λέξη έχει χάσει το νόημά της.
Το πρόβλημα για τη δημοτική αρχή είναι ότι η σύγκριση είναι δίκαιη και γι’ αυτό πονάει
Αν η Νέα Σμύρνη συγκρινόταν με εντελώς αταίριαστους δήμους, θα μπορούσε ίσως η διοίκηση να φωνάζει περί αδικίας. Όμως δεν συμβαίνει αυτό. Συγκρίνεται με δήμους αντίστοιχου πληθυσμού, με δήμους παρόμοιας μικρής έκτασης και με δήμους συγκρίσιμης αστικής πυκνότητας. Δηλαδή συγκρίνεται με φυσικούς της αντιπάλους στον αυτοδιοικητικό καθρέφτη. Κι εκεί ακριβώς αποδεικνύεται ότι δεν κυριαρχεί, δεν λάμπει συνολικά και δεν δικαιώνει τη φουσκωμένη αυτοεικόνα που καλλιεργείται από το δημαρχιακό περιβάλλον. Η σύγκριση πονάει επειδή είναι σωστή — όχι επειδή είναι άδικη.
Το τελικό ζουμί είναι απλό και δεν βολεύει κανέναν στο δημαρχείο
Η Νέα Σμύρνη δεν είναι ο χειρότερος δήμος του κόσμου. Αλλά δεν είναι ούτε ο «καλύτερος δήμος» που επίμονα επιχειρεί να πουλήσει η δημοτική αρχή. Τα επίσημα στοιχεία δείχνουν έναν δήμο με δύο-τρία πραγματικά δυνατά σημεία, αλλά και με χαμηλές ή πολύ χαμηλές επιδόσεις σε κρίσιμους τομείς της καθημερινότητας και της δημοτικής λειτουργίας. Δείχνουν έναν δήμο που στο συνολικό άθροισμα μένει στο 0,44, ενώ άλλοι συγκρίσιμοι δήμοι περνούν πιο πάνω. Και επειδή αυτή η εικόνα δεν βγαίνει από προεκλογικό φυλλάδιο αλλά από τα ίδια τα δεδομένα του επίσημου κρατικού πλαισίου και της μεθοδολογίας του Υπουργείου Εσωτερικών, το συμπέρασμα γίνεται δύσκολο να ξορκιστεί.[file:16] Όσο κι αν επιχειρείται να γυαλιστεί η βιτρίνα, οι αριθμοί επιμένουν: η Νέα Σμύρνη δεν είναι αυτό που προσπαθούν να μας πουλήσουν.
