Αρθρογραφία


Διαβήτης: η επιδημία του 21ου αιώνα, μπορούμε να τη σταματήσουμε?

Ηλιάδου Ελισάβετ | 22/11/2014

Τα τελευταία στοιχεία από την Διεθνή Ομοσπονδία του Διαβήτη ( IDF) αποκαλύπτουν ότι 382 εκατομμύρια άτομα στο κόσμο έχουν διαβήτη ενώ το 2035 οι διαβητικοί θα είναι 592 εκατομμύρια, 5 εκατομμύρια θάνατοι οφείλονται στο διαβήτη,1 άνθρωπος πεθαίνει κάθε 6 δευτερόλεπτα από  διαβήτη και 548 δισεκατομμύρια δολάρια δαπανώνται για τη φροντίδα του διαβήτη. Αυτά τα στατιστικά  στοιχεία αφορούν το έτος 2013. Αυτή η ασθένεια είναι μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις του αιώνα για την υγεία, και παραμένει σε ανοδική πορεία.                                                                                   

 Τι είναι λοιπόν ο διαβήτης ? είναι πράγματι μια επικίνδυνη νόσος? γιατί πολλοί τον φοβούνται? Μήπως έχω διαβήτη και δεν το ξέρω? Θα γίνω κάποτε διαβητικός? Πολλά ερωτηματικά που χρήζουν απαντήσεις.                    

Ο διαβήτης είναι μία χρόνια νόσος, δυστυχώς ανίατη και ύπουλη. Ανίατη γιατί δεν θεραπεύεται και ύπουλη γιατί πολλές φορές, ακόμα και όταν ο διαβήτης έχει προκαλέσει σοβαρές βλάβες σε πολλά όργανα, δεν δίνει κανένα σύμπτωμα. Έτσι πολλοί διαβητικοί ανακαλύπτουν ότι έχουν “ ζά-χαρο”  αφότου υποστούν ένα έμφραγμα ή ένα εγκεφαλικό ( επιπλοκές του διαβήτη ). Είναι ένα νόσημα , που χαρακτηρίζεται κυρίως από την διαταραχή του μεταβολισμού της γλυκόζης, η οποία οφείλεται σε απόλυτη ή σχετική έλλειψη της ινσουλίνης ή και σε αδυναμία της ινσουλίνης να δράσει σωστά, με αποτέλεσμα την άνοδο της γλυκόζης στο αίμα. Υπάρχουν 3 τύποι διαβήτη :                                                            

 Ο διαβήτης τύπου 1,που αποτελεί το 10% των περιπτώσεων του διαβήτη, εμφανίζεται κυρίως στην παιδική και στην εφηβική ηλικία, αλλά και στη 3η δεκαετία της ζωής μας. Χαρακτηρίζεται από πλήρη έλλειψη ινσουλίνης, γιαυτό ονομάζεται και ινσουλινοεξαρτώμενος. Τα ακριβή αίτια δεν είναι γνωστά. Ευθύνονται γενετικοί παράγοντες, όπως  η κληρονομικότητα  και περιβαλλοντικοί παράγοντες, όπως οι ιογενείς λοιμώξεις, που συνήθως  προηγούνται της εμφάνισης του διαβήτη τύπου 1, προκαλώντας την παραγωγή αντισωμάτων που καταστρέφουν τα β κύτταρα του παγκρέατος που παράγουν ινσουλίνη.                                        

Ο διαβήτης τύπου 2, που αποτελεί το90% των περιπτώσεων του διαβήτη, εμφανίζεται , πιο συχνά στην ενήλικη ζωή, αλλά τα τελευταία χρόνια τόσο στη παιδική όσο  και στην εφηβική ηλικία, λόγω της αύξησης της παιδικής παχυσαρκίας. Χαρακτηρίζεται από σχετική έλλειψη ινσουλίνης ή και αδυναμία δράσης αυτής, με επακόλουθο την αύξηση της γλυκόζης στο αίμα. Και εδώ ευθύνονται γενετικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες. Η κληρονομικότητα έχει μεγαλύτερη βαρύτητα στο διαβήτη τύπου 2. Οι περιβαλλοντικοί παράγοντες  περιλαμβάνουν :                                                

α. Τη κακή και μη ισορροπημένη διατροφή υψηλής θερμιδικής αξίας και πλούσια σε υδατάνθρακες και λίπη.                                                                            

β. Την παχυσαρκία και το υπέρβαρο, που αποτελούν ένα παγκόσμιο πρόβλημα δημόσιας υγείας και ιδιαίτερα στη χώρα μας.                                           

γ. Την έλλειψη σωματικής δραστηριότητας και τη καθιστική ζωή.            

Ο διαβήτης κύησης, ο οποίος εμφανίζεται κατά τη διάρκεια της εγκυμο- σύνης και εξαφανίζεται μετά τον τοκετό. Οι γυναίκες με διαβήτη κύησης έχουν υψηλό κίνδυνο να αναπτύξουν διαβήτη στη μετέπειτα ζωή τους.                                                                                            

Γιατί λοιπόν είναι επικίνδυνος ο διαβήτης? Γιατί προκαλεί βλάβες στα μεγάλα και στα μικρά  αγγεία πολλών οργάνων, και συγκεκριμένα :           

α. της καρδιάς ,( στεφανιαίες αρτηρίες ) προκαλώντας το έμφραγμα.                      

β. του εγκεφάλου, προκαλώντας το εγκεφαλικό επεισόδιο.                                      

γ. των κάτω άκρων, προκαλώντας την περιφερική αποφρακτική     αρτηριοπάθεια, με κίνδυνο ακρωτηριασμού των κάτω άκρων.                                   

δ. των νεφρών, που μπορεί να οδηγήσει σε τελικού σταδίου νεφρική ανεπάρκεια και ανάγκη για αιμοκάθαρση.                                                   

 ε. των οφθαλμών, που μπορεί να οδηγήσει σε τύφλωση.                                                                                       

ζ. του νευρικού συστήματος, προκαλώντας την περιφερική διαβητική νευροπάθεια.                                                                                          

 Όλες αυτές οι επιπλοκές μπορούν να αποφευχθούν με τη καλή  ρύθμιση του σακχάρου, της πίεσης, της χοληστερίνης, με τη διακοπή καπνίσματος, τη τακτική άσκηση και τη σωστή διατροφή.                                                                                   

Ποιά άτομα είναι υψηλού κινδύνου για να αναπτύξουν διαβήτη τύπου 2 ?                                                                                                                            

Τα άτομα που παρουσιάζουν έναν ή περισσότερους από τους κάτωθι παράγοντες κινδύνου :                                                                                          

1. Η ηλικία > 45 ετών, όσο πιο μεγάλη είναι η ηλικία, τόσο αυξάνει η πιθανότητα εμφάνισης του διαβήτη.                                                                              

2. Το υπέρβαρο και η παχυσαρκία και ιδιαίτερα η κοιλιακή παχυσαρκία                                                            

3.Η ανθυγιεινή διατροφή.                                                                                                                                        

4. Η ελλιπής σωματική δραστηριότητα.                                                                             

5.Το οικογενειακό ιστορικό διαβήτη.                                                                                   

6.Το ατομικό ιστορικό αυξημένης γλυκόζης στο αίμα στο παρελθόν.                                                                          

7.Ο διαβήτης κύησης.                                                                                                                 

8.Η υπέρταση.                                                                                                                            

9.Η εθνικότητα ( αυξημένου κινδύνου είναι οι νότιο-Ασιάτες, οι Αφρικανοί και οι κάτοικοι της Καραϊβικής ).                                                              

Όσο πιο πολλοί παράγοντες κινδύνου συνυπάρχουν στο ίδιο άτομο, τόσο μεγαλύτερη είναι η πιθανότητα εμφάνισης διαβήτη. Για το λόγο αυτό, θα πρέπει να εφαρμόζονται στο γενικό πληθυσμό  προγράμματα  πρόληψης  του διαβήτη, έτσι ώστε να αναγνωριστούν τα άτομα υψηλού κινδύνου και να γίνει παρέμβαση για την παρεμπόδιση εξέλιξης σε διαβήτη τύπου 2. Συγκεκριμένα θα πρέπει να αλλάξουν τον τρόπο ζωής τους δηλ. να ακολουθήσουν μια υγιεινή διατροφή, πλούσια σε φρούτα και λαχανικά, χαμηλή σε λιπαρά, ζάχαρη και αλάτι, ενώ τα άτομα που είναι υπέρβαρα ή παχύσαρκα να χάσουν βάρος. Να αυξήσουν τη σωματική δραστηριότητα με  περπάτημα καθημερινά για τουλάχιστον 30 λεπτά ή οποιαδήποτε άλλης μορφής άσκηση, όπως ποδήλατο, κολύμπι , χορός .       

Χρειάζεται λοιπόν ενημέρωση, ευαισθητοποίηση του κοινού και προτροπή για προληπτικό έλεγχο, έτσι ώστε να σταματήσουμε την επιδημία του διαβήτη τύπου 2.                                                 


Σχόλια

comments powered by Disqus

Διαβάστε επίσης από αυτόν το Συντάκτη: